Allah'a şükür

2008-08-17T23:54:00.001-07:00

Kurumsal bir yapıya sahip, çok uluslu bir firmada çalışıyorum. Tüm çalışanların sabahları yoğunluklu olmak üzere gün içindeki çay kahve ihtiyaçlarını karşıladıkları küçük bir mutfağımız var. Bu mutfak nice enteresan konuşmalara sahne olmuş toplumsal bir deney laboratuarı gibidir.

Benim bu sabah şahit olduğum diyalog ise hiç de öyle “çok enteresan” diyebileceğimiz türden değil. Hatta son zamanlarda çok sık rastladığım bir klişe, hat safhada sinir bozucu bir klişe…

Bayan: Ooo günaydın ne haber,
Bay: İyidir, ne olsun senden?
Bayan: Ben de iyiyim, nasıl gidiyor işler,
Bay: Allah’a şükür, koşturuyoruz
Bayan: Sen de yeni trende uydun ha?
Ben de sorunun muhatabı da ne demek istediğini anlamıyor. Bayan, soran gözler üzerine açıklamaya girişiyor.
Bayan: İnşallah, Maşallah, Allah’a şükür, sen de AKP trendine uymuşsun bakıyorum.
Bay: Yaa evet, yine anketlerde %60 çıkmışlar
Bayan: Çüş
Bay: eee ben de uyuyayım dedim, hahahaha

İlk olarak şunun la başlamak isterim ki “İnşallah, Maşallah, Allah’a şükür ( ki bu ifade az ile kanat etmeyi, çok ile böbürlenmemeyi, mevcut durumu ile mutlu olmaya çalışmayı içinde barındırmasıyla tüm diğer kültürlere kıyasla Türk kültürünün önemli bir değeridir bence )” gibi ifadeler son 10 yıllık bir trendin parçası değil, neredeyse bin yıllık bir kültürün getirisidir.

Bu toplum tarihi boyunca içinde büyük kısmını Müslümanların oluşturduğu bir nüfusa sahip olmuştur. Tabi ki bunu bir şovenizm ifadesi olarak kullanmıyorum. Müslümanlıktan gelen ifadelerin günlük konuşma içine girmesi, farkına bile varmadan kullanılması da, Müslümanlık inancına sahip birinin bilerek ve isteyerek kullanması da son derece doğaldır. Bunda şaşılacak, ayıplanacak bir taraf ta, trendi bir taraf yoktur.

Bu ifadeleri kullanmanın, namaz kılmanın, oruç tutmanın vb. dini vecibeleri yerine getirmenin “trendi , tuhaf, propaganda vb.” karşılanmasından da, bu insanların “AKP fanatiği kuş beyinli,kafasız” olarak etiketlenmesinden de nefret ediyorum.

Bu ne büyük bir çelişkidir ki bu etiketlemeyi yapanlara sorsanız “dinin alet olmasından, propaganda amacı olmasından” şikayetçidirler. Fakat böyle günlük bir konuşamadan dahi bir insanın politik görüşüne ( ki bu arada konuya muhatap bayın gerçekten de AKP taraftarı olması ihtimali de göz ardı edilmemeli) dair çıkarımlara ulaşan, hatta eleştiriler yapan bir düşünce yapısını kınıyorum.

Evet bunun tersi yüzlerce örnek verilebileceğini biliyorum. Belli bir makamın hiçbir gerekliliğine sahip olmadığı halde sadece yetki sahibi kimseler ile aynı dini görüşe sahip olduğu için önemli görevlere getirilen politikacı örnekleri binleri bulur belki de.

Fakat bu durum politikacılara tepkiyi gerektirir, dine ve dini ifadeleri kullananlara değil. Bu ifadeleri veya uygulamaları yapan kimseleri, kötü politika yapanlar ile( ki bu da tamamen tartışmaya açık bir konudur. Bu ifadenin de benim AKP fanatiği veya taraftarı olduğumu düşündürmesini istemem, çünkü o anlama gelmesi için yazmadım ) veya bu zihniyetin kötü tarafları ile özdeşleştirilmesine karşıyım.

Kendim de dahil olmak üzere bir çok insanın “geri kafalı, cahil, çağ dışı vb.” nitelenmemek için dini görüşünü, uygulamalarını vs. toplum içinde saklamak zorunda kaldığına şahit oldum. Bunu belki de aşırı dramatize edilmiş bir örnek olarak bulabilirsiniz fakat ömrüm boyunca o kadar çeşitli örneğini yaşadım ki. Aklıma ilk gelen yakın tarihli bir olay;

Bir arkadaşım yakın bir kız arkadaşı ile aramızı yapmak üzere bir ev partisi organize etti. Güzel bir yemek yendi, şaraplar içildi ( ben inancım gereği bu kısma katılmadım ), güzel bir sohbet yapıldı, ben yanımda getirdiğim gitarımla şarkılar söyledim, insanlar katıldı, eski günler yad edildi, “tabu vb.” masa üstü oyunları oynandı… Süper vakit geçirilen güzel bir gecenin sonlarına doğru herkes bir köşeye çekildi, daha düşük tonda ve ayrı ayrı muhabbetler koyulaştırıldı. Ben de sevgili adayımla yan yana konuşmaya başladım. Bir ara konu fotoğrafa geldi ve ben de yanımdaki i pod’um dan çektiğim fotoğrafları sevgili adayına göstermeye başladım. Bu fotoğraflar arasında annemin baş örtülü fotoğrafı geldiğinde kızdan aşırı bir şaşkınlık ile beraber şu nida yükseldi;

- Bu kim ya?
- Annem
- Ama, ama sen?ama sen nasıl? Yani sen hiç öyle bir insan değilsin?

O kadar nutku tutuldu ki bunu anlatamam olanaksız. Ancak oval uzun yeşil yüzü ve badem gözleri ile bir uzaylı fotoğrafı onu bu denli şaşırtabilirdi. Ona göre bu annenin evladı hakim yaka gömlek giyip saçlarını yandan ayırmalı, ney üflercesine yavaş ve sakin konuşmalı ve ağzından çıkan üç kelimenin biri de hadis veya ayet olmalıydı.

Bunun üzerine sorusunu yanıtsız bırakmak istemedim;

- Nasıl bir insan?
- …...

Birden ev sahibesi arkadaşım yaşanan durumun farkına vararak atıldı, bin bir kaş göz işareti ile kızı uyararak durumu kurtarmak üzere konuyu değiştirdi ve gecemiz böyle devam etti.

Başörtülü ( veya türbanlı, ne farkı varsa…) bir anneden, bir “Allah’a şükür, İnşallah vb.” ifadesinden yola çıkarak sizi beceriksiz politikacılarla özdeşleştiren, dar kafalı, sıkıcı bir insan etiketi ile etiketleyen zihniyete seslenişimdir;

İnanç, din kişiye özel ve kutsaldır. Bu konular ile ilgili ulu orta espri, şaka veya çıkarım yapılmaz, yapılmamalıdır. Hiç kimse inancından (ima yoluyla dahi olsa) dolayı değersizleştirilemez, hor görülemez. İsteyen istediği dinin (veya inanç sisteminin) istediği kadar kısmına inanır ve istediği kadarını uygular veya uygulamaz.

Her inanç sisteminin kişileri bir sistem doğrultusunda ve kendi içindeki bir mantık ile belli sınırlar ile sınırladığı kesindir. Kişiler bu sınırlar içine inanarak, bilerek ve isteyerek girerler. Kişinin kendine sınırlar çizmesi ve bunları kendi isteği ile takip etmesi ayıplanacak bir şey değil gıpta edilecek bir şeydir.

Güncel bir konudan örnek vermek gerekirse sekiz altın madalyayı alan Amerikalı yüzücünün gününün on iki saatini yüzmeye ayırması ve inandığı hedef doğrultusunda yirmi üç yaşındaki diğer yaşıtlarının yaptığı bir çok başka şeyi bilerek ve isteyerek yapmaması çocuklarımıza vereceğimiz güzel bir örnek olurken, bir kadının kendi inanç hedefi uğruna başını örterek kendini saklaması “aptallık” sayılmaktadır. ( “nasıl yapıyorlar bunu kendilerine? nasıl giriyorlar bu örtülerin altına?” diyenlere ithaf en )Aptallık, dar kafalılık, vizyonsuzluk kişilere has bir özelliktir, inanç ile bağdaştırılamaz.

Hayatta her olayı muhteşem mantıklarımız ile açıklamamız mümkün olmamaktadır. Hurafe, saçmalık, din inanç çizgilerini çizmek çok zordur. Kimine göre haç çıkarmak,vaftiz saçmalıkken kimine göre oruç tutmak, kimine göre sinagog’a gitmek saçmalıktır. Bunun bir sınırı ve çizgisi yoktur. Diğerlerine zarar vermediğimiz sürece inançlara saygı göstermekten başka çaremiz de yoktur.

Tabi ki bence…

Tespit Böcee

Allah'a şükür